Weggebruikers volgens het RVV: alle categorieen uitgelegd (2026)
Volgens artikel 1 van het Reglement verkeersregels en verkeerstekens 1990 (RVV) zijn weggebruikers: voetgangers, fietsers, bromfietsers, bestuurders van een gehandicaptenvoertuig, een motorvoertuig of een tram, ruiters, geleiders van rij- of trekdieren of vee, en bestuurders van een bespannen of onbespannen wagen. Het RVV maakt onderscheid tussen voetgangers (lopend) en bestuurders (alle andere weggebruikers). Daarbinnen geldt nog een verdere indeling tussen motorvoertuigen (auto's, motoren, vrachtwagens, bussen) en niet-motorvoertuigen (fietsen, bromfietsen, gehandicaptenvoertuigen, trams). Een speed-pedelec wordt wettelijk gezien als bromfiets, een snorfiets volgt dezelfde regels als een fiets. Het verschil tussen deze categorieen bepaalt waar je mag rijden, hoe hard, en welke regels op jou van toepassing zijn.
Samenvatting
Weggebruikers zijn alle personen op de weg. Het RVV verdeelt ze in voetgangers (lopend) en bestuurders (alle anderen). Bestuurders worden onderverdeeld in motorvoertuigen (auto, motor, bus, vrachtwagen) en niet-motorvoertuigen (fiets, bromfiets, gehandicaptenvoertuig, tram, wagen). Bijzondere categorieen: snorfiets volgt regels van fiets, speed-pedelec volgt regels van bromfiets, brommobiel volgt regels van auto, gehandicaptenvoertuig kiest waar het rijdt en past zich aan. Deze indeling bepaalt waar je mag rijden, welke borden voor jou gelden, en welke verkeersregels van toepassing zijn.
De juridische definitie van weggebruikers
Artikel 1 RVV 1990 definieert weggebruikers als: "voetgangers, fietsers, bromfietsers, bestuurders van een gehandicaptenvoertuig, van een motorvoertuig of van een tram, ruiters, geleiders van rij- of trekdieren of vee en bestuurders van een bespannen of onbespannen wagen."
Belangrijk: alle weggebruikers behalve voetgangers zijn bestuurders. Dit onderscheid is cruciaal voor de toepassing van verkeersregels.
📚
Onthoud de basisregel
Voetganger = niet-bestuurder.Iedereen anders = bestuurder. Veel verkeersregels gelden alleen voor "bestuurders". Voetgangers vallen buiten die regels en hebben hun eigen specifieke regels (vaak met meer rechten, zoals voorrang op zebrapaden).
De hoofdcategorieen weggebruikers
Het RVV deelt weggebruikers in vijf hoofdcategorieen op met elk eigen regels:
Categorie
Wie hoort erbij?
Voetganger
Lopend, ook iemand die fiets/scooter aan de hand meevoert
Bespannen wagen (paard ervoor) of onbespannen (handkar)
Voetgangers: wie hoort erbij?
Voetgangers zijn personen te voet. Maar er zijn enkele belangrijke uitbreidingen op deze definitie:
Lopen met fiets, brom-, snor- of motorfiets aan de hand: ja, je bent voetganger
Op rolschaatsen, skateboard, skeelers, autoped: ja, voetganger
Kind op een kinderfietsje: ja, voetganger (kinderen vanaf 12 jaar kunnen wel een bekeuring krijgen)
Iemand die een hond uitlaat: ja, voetganger (geen "geleider van vee")
Bestuurder gehandicaptenvoertuig op het voetpad: volgt regels van voetgangers
🚶
Belangrijk verschil: skater vs scooter
Een skateboard, autoped of skeelers maken je een voetganger. Een e-step (Light Electric Vehicle) maakt je géén voetganger; deze valt onder bromfietsen of bijzondere bromfietsen, afhankelijk van het type.
Bestuurders: alle anderen
Bestuurders zijn alle weggebruikers behalve voetgangers. Deze categorie wordt verder onderverdeeld:
Motorvoertuigen vs niet-motorvoertuigen
Het RVV maakt een belangrijk juridisch onderscheid:
Verwarrend: bromfiets heeft motor maar is geen motorvoertuig
Een bromfiets, snorfiets, gehandicaptenvoertuig en brommobiel hebben wel een motor, maar zijn juridisch geen motorvoertuig. Ze vallen onder een aparte categorie. Dit heeft gevolgen voor waar ze mogen rijden (geen autosnelweg) en welke borden voor hen gelden.
Fiets, snorfiets en bromfiets: het verschil
Een van de meest voorkomende examenvragen gaat over deze drie categorieen. Het verschil zit in snelheid, kentekenplaat en regels:
Voertuig
Maximumsnelheid en regels
Fiets (gewoon)
Geen motor, vrije snelheid. Geen kenteken. Vanaf elke leeftijd.
E-bike (elektrische fiets)
Trapondersteuning tot 25 km/u. Geen kenteken. Volgt regels van fiets.
Snorfiets
Max 25 km/u. Blauwe kentekenplaat. Volgt regels van fiets.
Bromfiets
Max 45 km/u. Gele kentekenplaat. Helmplicht. Rijbewijs AM.
Speed-pedelec
E-bike met trapondersteuning tot 45 km/u. Volgt regels van bromfiets.
Brommobiel
Bromfiets met carrosserie, max 45 km/u. Volgt regels van auto.
💡
Ezelsbruggetje voor kentekens
Geel kenteken: bromfiets (snel: 45 km/u, helm verplicht). Blauw kenteken: snorfiets (langzaam: 25 km/u, geen helm). Een speed-pedelec heeft ook een geel kenteken want hij valt onder bromfietsen.
Snorfiets volgt fietsregels (meestal)
Een snorfiets is wettelijk een bromfiets, maar volgt op de weg de regels van een fiets. Dit betekent:
Op het verplichte fietspad (G11): snorfietsers mogen er rijden
Op het fiets/bromfietspad (G12a): ook toegestaan
Maximum 25 km/u: ook bij elektrische ondersteuning
Geen helmplicht: behalve in Amsterdam waar dit sinds 2023 wel verplicht is
Op specifieke plekken in Amsterdam: sinds april 2019 mogen snorfietsers daar de rijbaan gebruiken in plaats van het fietspad
🏆 Slagingsgarantie
In 1 keer slagen, gegarandeerd
96% van de HaalTheorie-leerlingen slaagt in 1 keer. Slaag je toch niet? Dan oefen je gratis opnieuw, geen verspild examengeld.
Een gehandicaptenvoertuig heeft een uitzonderingspositie in het verkeer. Het is volgens RVV: "een voertuig ingericht voor het vervoer van een gehandicapte, niet breder dan 1,10 meter, niet uitgerust met een motor of met een motor met maximum 45 km/u, en geen bromfiets."
Op trottoir, voetpad, fietspad, fiets/bromfietspad of de rijbaan. De bestuurder kiest zelf de meest geschikte plek. Niet op autosnelweg (G1) of autoweg (G3).
2
Volgt regels van waar het rijdt
Op het voetpad: regels van voetganger (max 6 km/u). Op fietspad of rijbaan: regels van bestuurder.
3
Verschillende maximumsnelheden
Op het voetpad: 6 km/u. Op fietspad/fiets-bromfietspad: 30 km/u. Op rijbaan binnen bebouwde kom: 30 km/u. Buiten bebouwde kom: 40 km/u.
4
Geen rijbewijs nodig
Voor een gehandicaptenvoertuig is geen rijbewijs vereist, ook geen registratie of kenteken. Wel WA-verzekering verplicht.
Bijzondere bromfiets: Segway, Stint, etc
De zogenaamde "bijzondere bromfiets" is een aparte juridische categorie. Hieronder vallen voertuigen zoals de Segway, Stint en Swing. Regels:
Maximum 25 km/u: opbouw beperkt
Geen helmplicht: ook al is het een bromfiets
Geen rijbewijs nodig: uitzondering binnen bromfiets-categorie
Kenteken sinds 2025: per 1 januari 2025 verplicht kenteken
Op fiets/bromfietspad: moet daarop rijden indien aanwezig
Anders op rijbaan: als er geen pad is
Gehandicapte op Segway: mag op stoep, max 6 km/u, regels van voetganger
Tram: aparte categorie
De tram is een unieke weggebruiker met eigen regels:
Altijd voorrang: ook op gelijkwaardige kruisingen vanaf links (uitzondering op rechts-voor-links)
Uitzondering: tram met haaientanden of bord B6 verleent zelf voorrang
Niet-motorvoertuig: ondanks motor
Vaste rails: kan niet uitwijken, daarom voorrang
Plaats op de weg: tram-trambaan of in het midden van de weg
Ruiters, geleiders en wagens
Minder vaak voorkomende, maar wel officiele categorieen:
Weggebruiker
Wat het inhoudt
Ruiter
Persoon op of naast een paard. Beiden zijn bestuurder volgens RVV.
Geleider van rij- of trekdier
Iemand die paard, koe of ander dier aan touw begeleidt.
Geleider van vee
Iemand die kudde dieren begeleidt op de weg.
Bespannen wagen
Wagen met paard(en) ervoor. Bestuurder is "bestuurder van bespannen wagen".
Onbespannen wagen
Handkar zonder dier ervoor.
Optocht of colonne
Voetgangers in groep vallen onder "wagens" volgens RVV.
Welke regels gelden voor wie?
Het verschil in categorie bepaalt direct welke verkeersregels van toepassing zijn:
Regel of recht
Voor wie?
Voorrang verlenen aan rechts
Alleen tussen bestuurders. Voetgangers tellen niet mee.
Haaientanden (B6)
Geldt voor bestuurders. Voetgangers vallen er niet onder.
Voorrang op zebrapad
Voor voetgangers en gehandicaptenvoertuigen. Niet voor fietsers.
Verplicht fietspad (G11)
Verplicht voor fiets en snorfiets. Verboden voor bromfiets.
Helmplicht
Voor bromfietsers, motorrijders. Niet voor snorfiets (Amsterdam: wel).
Autosnelweg
Alleen motorvoertuigen die min 60 km/u kunnen en mogen.
Kort antwoord
Weggebruikers volgens het RVV zijn alle personen op de weg, verdeeld in voetgangers (lopend) en bestuurders (alle anderen). Bestuurders worden onderverdeeld in motorvoertuigen (auto, motor, bus, vrachtwagen) en niet-motorvoertuigen (fiets, bromfiets, gehandicaptenvoertuig, tram). Snorfiets volgt regels van fiets, speed-pedelec volgt regels van bromfiets, brommobiel volgt regels van auto, gehandicaptenvoertuig past zich aan waar het rijdt. Bijzondere bromfiets (Segway, Stint) is een aparte categorie. Het verschil bepaalt waar je mag rijden, hoe hard, en welke regels van toepassing zijn. Definitie: artikel 1 RVV 1990.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen een voetganger en een bestuurder?
Voetgangers lopen, bestuurders zijn alle andere weggebruikers (op fiets, bromfiets, motor, auto, etc). Het is een fundamenteel verschil in het RVV: bepaalde regels gelden alleen voor bestuurders, andere alleen voor voetgangers. Iemand die een fiets aan de hand meevoert is een voetganger.
Volgt een snorfiets de regels van een fiets of een bromfiets?
Een snorfiets volgt op de weg de regels van een fiets, ondanks dat het juridisch een bromfiets is. Dit betekent: max 25 km/u, mag op verplicht fietspad, geen helmplicht (behalve in Amsterdam sinds 2023). Wel een blauwe kentekenplaat verplicht.
Is een speed-pedelec een fiets of een bromfiets?
Een speed-pedelec wordt wettelijk gezien als bromfiets, ondanks de fietsachtige verschijning. De trapondersteuning gaat door tot 45 km/u, daarom geldt: gele kenteken, helmplicht, rijbewijs AM, en de rijbaan bij snelheden waar fietsers niet mogen.
Mag een gehandicaptenvoertuig op de stoep rijden?
Ja. Een gehandicaptenvoertuig (scootmobiel, elektrische rolstoel) mag op trottoir, voetpad, fietspad, fiets/bromfietspad en rijbaan rijden. De bestuurder kiest zelf. Op de stoep gelden de regels van een voetganger (max 6 km/u). Niet op de autosnelweg of autoweg.
Heeft een tram altijd voorrang?
Ja, ook op gelijkwaardige kruisingen vanaf links. Dit is een uitzondering op de "rechts-voor-links"-regel. De tram kan niet uitwijken (rails), dus de wet geeft hem voorrang. Uitzondering: een tram met haaientanden of bord B6 voor zich verleent zelf voorrang.
Is een e-bike een fiets of een bromfiets?
Een e-bike (elektrische fiets met trapondersteuning tot 25 km/u) wordt gezien als fiets. Geen kenteken, geen rijbewijs, geen helmplicht. Pas bij ondersteuning boven 25 km/u (de speed-pedelec) wordt het juridisch een bromfiets.
Wat is een brommobiel en welke regels gelden?
Een brommobiel is een bromfiets met carrosserie (zoals een Canta), max 45 km/u, herkenbaar aan een sticker met "45" achterop. Brommobielen volgen op de weg de regels van auto's, niet van bromfietsen. Rijbewijs AM is wel vereist. Geel kenteken.
Wat is het verschil tussen een gehandicaptenvoertuig en een brommobiel?
Een gehandicaptenvoertuig is ingericht voor vervoer van een gehandicapte (max 1,10 m breed) en is geen bromfiets. Een brommobiel is wel een bromfiets, breder, weegt max 350 kg en vereist een rijbewijs. Een aangepaste personenauto valt onder geen van beide categorieen, dat is een gewone personenauto.
Geldt een helmplicht voor een snorfiets?
In het algemeen niet, behalve in delen van Amsterdam waar sinds 2023 wel een helmplicht voor snorfietsers geldt. Voor bromfietsers (gele kentekenplaat) geldt landelijk wel een helmplicht. Speed-pedelec valt onder bromfietsen, dus daar ook helmplicht.
Wat zijn de regels voor een Segway of Stint?
Beide vallen onder "bijzondere bromfiets". Maximum 25 km/u, geen helmplicht, geen rijbewijs, sinds 1 januari 2025 wel kenteken vereist. Op fiets/bromfietspad indien aanwezig, anders op rijbaan. Een gehandicapte op Segway mag op de stoep met max 6 km/u en volgt voetgangersregels.
Nawfal is een verkeersrechtspecialist en ervaren docent die complexe verkeersregels omzet naar heldere, begrijpelijke uitleg. Bij HaalTheorie leert hij leerlingen om niet alleen de theorie te kennen, maar ook echt te begrijpen, zodat ze met vertrouwen en zonder stress het CBR theorie-examen ingaan.
